Türkiye’de Dijital Devrim Hazırlığı: 15 Yaş Altına Sosyal Medya Yasaklanıyor, Oyun Dünyası Değişiyor
- Murat ŞEN - Teknoloji Editörü
- 4 Şub
- 2 dakikada okunur
Türkiye, çocukların dijital dünyadaki güvenliğini sağlamak adına radikal bir adım atmaya hazırlanıyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı öncülüğünde yürütülen çalışmaya göre, 15 yaşından küçüklerin sosyal medya kullanması tamamen yasaklanacak. Düzenleme sadece sosyal ağları değil, çevrim içi oyun dünyasını da derinden etkileyecek yeni yaş kriterleri getiriyor.
Dijital dünyanın kontrolsüz büyümesi ve çocukların internet ortamındaki zararlı içeriklere maruz kalması, Ankara’yı harekete geçirdi. Uzun süredir üzerinde çalışılan ve "İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi" kanununda değişiklik öngören taslakta sona gelindi. Meclis’te AK Parti Grubu’na yapılan sunumla detayları ortaya çıkan düzenleme, özellikle ebeveynler ve oyuncular için kritik değişiklikler barındırıyor.
15 Yaş Altına "Tam Erişim" Engeli
Düzenlemenin en çok ses getiren maddesi şüphesiz sosyal medya yasakları. Hazırlanan taslağa göre, 15 yaşından küçük çocukların sosyal medya hesabı açması ve bu platformlara erişimi tamamen yasaklanacak.
Buradaki en kritik detay ise "ebeveyn izni" kavramının devreden çıkarılması. Mevcut uygulamalarda ebeveyn onayı ile açılabilen hesaplar, yeni düzenleme ile birlikte tarih olacak. Yani bir çocuk 15 yaşının altındaysa, ailesi izin verse dahi Instagram, TikTok, X (Twitter) veya Facebook gibi platformlarda yasal olarak barınamayacak.
"Sunumda, sosyal ağlara erişim yaşının 15 olarak netleştirilmesi ve bu yaşın altındaki çocukların ebeveyn onayı bulunsa bile platformlara giriş yapamaması, çocuk güvenliği açısından hayati bir önlem olarak nitelendirildi."
Platformlara "Etkili Yaş Doğrulama" Şartı
Bu yasağın sadece kağıt üzerinde kalmaması için teknoloji devlerine büyük sorumluluklar yükleniyor. Sosyal medya sağlayıcıları, kullanıcıların yaşını teyit etmek için etkili yaş doğrulama sistemleri kurmak zorunda kalacak.
Bu durum teknoloji dünyasında yeni bir tartışmayı da beraberinde getiriyor: Yaş doğrulama nasıl yapılacak? Kimlik yükleme, yapay zeka ile yüz analizi veya e-Devlet entegrasyonu gibi teknik kriterlerin, çıkarılacak yönetmeliklerle belirlenmesi bekleniyor. Ancak kesin olan şu ki; "Doğum yılını gir ve devam et" dönemi kapanıyor.
Oyun Dünyasında "Etiket" Dönemi Bitiyor, "Erişim Kısıtlaması" Başlıyor
Sitemizin takipçilerini en çok ilgilendiren kısım ise oyunlar ile ilgili olan düzenleme. Sosyal medyadan farklı olarak, çevrim içi oyunlara toptan bir yasak gelmiyor; ancak sistem kökten değişiyor.
Mevcut durumda Türkiye'de oyunlar, PEGI (Pan European Game Information) gibi uluslararası sistemlerle derecelendiriliyor. Bir oyunun kutusunda veya dijital mağaza sayfasında "PEGI 18" ibaresini görebiliyoruz. Ancak bu, bugüne kadar sadece bir "tavsiye" niteliğindeydi. 10 yaşındaki bir çocuk, teknik olarak 18 yaş üstü bir oyunu satın alıp oynayabiliyordu.
Bu Yazı da İlginizi Çekebilir
Yeni düzenleme ile birlikte:
Zorunlu Derecelendirme: Oyunlar için yaşa göre derecelendirme sistemi yasal bir zorunluluk haline gelecek.
Erişim Engeli: Çocuklar, sadece kendi yaş gruplarına uygun oyunlara erişebilecek. Yani yaş sınırı, sadece bir etiket olmaktan çıkıp teknik bir erişim bariyerine dönüşecek.
Platform Entegrasyonu: Steam, PlayStation Store, Xbox Store veya Google Play gibi platformların, Türkiye'deki kullanıcılar için bu yaş filtrelerini satın alma veya indirme aşamasında devreye sokması gerekecek.
Ebeveyn Denetimi ve Şeffaflık
Bakanlık, kontrolü sadece devletin ve platformların eline bırakmıyor; aileleri de sürecin parçası yapıyor. Sosyal medya ve oyun platformlarına, ebeveyn denetim araçlarını (Parental Controls) standart ve zorunlu hale getirme yükümlülüğü getiriliyor.
Ayrıca platformlar;
Yasa dışı veya zararlı içerikler için hızlı ve erişilebilir şikayet mekanizmaları kurmak,
Aldatıcı reklamları engellemek,
Yaş sınırını aşmaya çalışan çocuklara karşı aldıkları önlemleri düzenli olarak raporlamak zorunda kalacaklar.
Düzenlemenin ne zaman yasalaşacağı henüz netleşmese de, Türkiye'nin dijital oyun ve sosyal medya alışkanlıklarında köklü bir değişikliğe gittiği kesin. Teknoloji dünyasındaki bu büyük değişimi ve oyun sektörüne yansımalarını yakından takip etmeye devam edeceğiz.
Donanım ve dijital dünyadaki son yenilikler için Teknoloji Haberleri sayfamıza göz atın.
Yorumlar