Meta'ya Tarihin En Büyük Cezası mı Geliyor? 1,4 Trilyon Dolarlık Dava Detayları

Sosyal medya devi Meta, çocukları ve gençleri hedef alan tasarım politikaları nedeniyle şimdiye kadar görülmemiş büyüklükte bir hukuki tehditle karşı karşıya. Facebook ve Instagram'ın genç kullanıcıları bağımlı hale getirecek şekilde tasarlandığı iddiasıyla açılan davada, telafi talebi 1,4 trilyon dolara kadar çıkabiliyor. Bu rakam, Meta'nın güncel piyasa değerine neredeyse eşit bir seviyede.

Dava Hangi Eyaletlerden Geliyor?

California, Colorado, Kentucky ve New Jersey eyaletleri, Meta'ya karşı yürüttükleri ortak hukuki süreçte bu devasa tazminat talebini gündeme getirdi. Şirket, söz konusu rakamı pazartesi günü mahkemeye sunduğu resmi belgede kendisi açıkladı. Ağustos ayında Oakland, Kaliforniya'da görülmesi planlanan duruşma öncesinde ortaya çıkan bu detay, davanın boyutunu gözler önüne seriyor.

Eyaletlerin avukatları, ceza miktarını hesaplarken ihlal sayısını eyalet yasalarınca belirlenen para cezalarıyla çarparak bir sonuca ulaştıklarını belirtiyor. Buradaki ihlal sayısı ise, Meta platformlarından etkilendiği tahmin edilen genç ve çocuk kullanıcı sayısına dayandırılıyor.

Meta'nın Savunması: "Emsali Yok"

Meta, kendisine yöneltilen bu talebi sert bir dille reddediyor. Şirket avukatları mahkemeye sunduğu dosyada, bu büyüklükte bir cezanın tüketici koruma hukuku tarihinde bir benzerinin bulunmadığını savundu. Meta'ya göre talep edilen tutar herhangi bir somut kanıtla desteklenmiyor ve bilimsel olarak tanınan bir "sosyal medya bağımlılığı" tanısı dahi bulunmuyor.

Şirket sözcüsü ise davacı tarafın hesaplamalarının hukuki ya da bilimsel hiçbir temele dayanmadığını ifade etti. Buna karşın, davayı yürüten Yargıç Yvonne Gonzalez Rogers, geçtiğimiz ay Meta'nın duruşmayı iptal ettirme talebini reddederek, platformların kasıtlı olarak bağımlılık yaratacak şekilde tasarlanıp tasarlanmadığı konusunda gerçek bir ihtilaf bulunduğuna hükmetti.

Çocukların Verileri ve COPPA İhlali İddiaları

Sürecin bir diğer boyutu ise çok daha geniş bir kapsamda ilerliyor. 29 ayrı eyalet, Meta'nın ebeveyn onayı almadan çocuklara ait kişisel verileri topladığını öne sürerek federal Çocukların Çevrimiçi Gizliliğini Koruma Yasası (COPPA) kapsamında dava açmış durumda. Ağustos ayındaki duruşma, hem bu federal iddiaları hem de dört eyaletin tüketici koruma hukukuna dayalı taleplerini birlikte ele alacak.

Bu tabloya, Meta'nın yalnız olmadığını da eklemek gerekiyor. Benzer iddialarla Snapchat, YouTube ve TikTok gibi platformlar da halihazırda binlerce davayla karşı karşıya. Konuyla ilgili emsal niteliğinde bir gelişme ise geçtiğimiz mart ayında yaşandı: New Mexico eyaletinde bir jüri, Meta'nın tüketicileri yanılttığına hükmederek şirkete 375 milyon dolarlık tazminat cezası verdi.

Bundan Sonra Ne Olacak?

Meta, talep edilen 1,4 trilyon dolarlık rakamın eyaletlerin teorik bir tavan senaryosu olduğunu, gerçekçi bir sonuç olmadığını vurguluyor. Nitekim bu tür ceza hesaplamalarının mahkeme sürecinde büyük oranda aşağı çekildiği biliniyor. Ancak dava sonucu ne olursa olsun, 18 Ağustos'ta başlayacak duruşma, teknoloji şirketlerinin genç kullanıcılara yönelik sorumlulukları konusunda emsal teşkil edecek bir dönüm noktası olabilir.

Şirketin bu süreçten nasıl çıkacağı, sadece Meta'nın geleceğini değil, tüm sosyal medya sektörünün gençlere yönelik tasarım politikalarını da yakından etkileyecek gibi görünüyor.

Kaynak: ShiftDelete

---